Sikkelcelprogramma in Sierra Leone
Sikkelcelziekte (Sickle Cell Disease, SCD) komt veel voor in Sub-Sahara Afrika en is een ernstige, erfelijke aandoening. Ouders kunnen onbewust drager zijn en de ziekte doorgeven aan hun kinderen. Bij SCD functioneren de rode bloedcellen niet goed: ze krijgen een sikkelvorm, waardoor de zuurstofdoorstroming in het lichaam wordt belemmerd. Dit veroorzaakt hevige pijn, infecties en ernstige complicaties.
Sikkelcelziekte is één van de belangrijkste oorzaken van kindersterfte in de regio:
1–3% van de kinderen wordt geboren met SCD;
7–16% van de sterfte onder kinderen jonger dan vijf jaar is hieraan gerelateerd;
50–90% van de kinderen met SCD overlijdt vóór het 18e levensjaar.
Vroege opsporing, goede voorlichting en toegang tot medicatie kunnen dit leed aanzienlijk verminderen.
Een uniek programma in Lunsar
Sinds 2021 draait in het ziekenhuis in Lunsar een speciaal sikkelcelprogramma. Het initiatief werd gestart door dr. Friedjof, een Duitse traumachirurg, die tijdens zijn bezoeken zag hoeveel kinderen aan SCD leden. Hij zette het programma op en financierde dit lange tijd zelf.
Toen de financiering in 2024 onder druk kwam te staan, is HospitaalBroeders aangehaakt. Vanwege de urgentie van dit programma hebben we besloten dit programma structureel voort te zetten en uit te bouwen in de periode 2026–2028.
Het programma wordt lokaal uitgevoerd door Francess en Rosetta en is uniek in Noord-Sierra Leone: het ziekenhuis in Lunsar is het enige ziekenhuis in de regio dat actief sikkelcelziekte opspoort bij pasgeborenen. Deze screening is geïntegreerd in het reguliere moeder- en kindzorgprogramma (zoals zwangerschapszorg, HIV-zorg en Safe Motherhood).
Zorg, begeleiding en toekomstperspectief
Pasgeborenen worden standaard gescreend. Als een baby drager blijkt, volgt bevestiging in het laboratorium en start direct de begeleiding en behandeling. Kinderen met SCD krijgen maandelijkse controles, bloedonderzoek, noodzakelijke medicatie (zoals foliumzuur en pijnbestrijding) en vaccinaties.
Voor veel ouders is de diagnose ingrijpend. Vaak ontdekken zij dat zij zelf drager zijn zonder ooit klachten te hebben gehad. Goede voorlichting helpt gezinnen om weloverwogen keuzes te maken voor de toekomst.
Door dit programma krijgen kinderen met sikkelcelziekte niet alleen medische zorg, maar ook een veel grotere kans op een gezond en waardig leven. Tegelijkertijd versterken we het lokale zorgsysteem en bouwen we duurzame kennis op die blijft, ook voor de toekomst.